Go to the page content

Tip 2 diyabet vücudunuzu nasıl etkiliyor?

Tip 2 diyabetiniz varsa vücudunuzdaki insülin üretimi yavaş yavaş azalır ve üretilen insülin gerektiği gibi etki göstermez. İnsülin düzeyi azalınca, vücudunuz tükettiğiniz gıdalardaki şekeri kullanamaz, sonuç olarak kan şekeriniz yükselir ve sağlığınıza zararlı hale gelir.

İnsülin, kan şekeri ve kan şekerinin zaman içindeki ortalama düzeyi (HbA1c olarak da bilinir) arasındaki bağlantıyı anlamak tip 2 diyabeti kontrol etmek için çok önemlidir.

HbA1c neden önemlidir?

HbA1c, son iki ila üç ay içinde kan şekerinizin nasıl seyrettiğini gösterir. Doktorunuz kan tahlillerinde HbA1c düzeyinizi görerek hedef kan aralığınızı buna göre belirleyecektir.

Tip 2 diyabetiniz varsa HbA1c düzeyindeki %1’lik her düşüş, ileride diyabet nedeniyle gelişebilecek diğer sorunların riskini azaltır. Prediyabet ve tip 2 diyabet hastaları için hedef HbA1c aralıkları aşağıda gösterilmektedir.

Düşük ve yüksek kan şekeri düzeyleri

Doktorunuz tarafından belirlenen hedef HbA1c aralığında kalmak çok önemli olsa da kan şekerinizin gün boyunca birçok faktöre bağlı olarak dalgalanma göstermesi normaldir. Ancak, kan şekerinizin sağlıklı aralığın üstüne çıkması veya altına inmesi ve bu durumun tedavi edilmeden bırakılması tehlikeli olabilir.

Yüksek kan şekeri nedir?

Hiperglisemi olarak adlandırılan yüksek kan şekeri, kan damarlarınıza zarar verir. Damarlarda oluşan hasar, organ ve sinirleri besleyen kan dolaşımını bozarak zaman içinde bu dokularda ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir.

Yüksek kan şekeri düzeylerinizi kontrol altında tutarak, aşağıdaki istenmeyen sonuçlardan kaçınabilirsiniz:

  • Kalp krizi
  • İnme nedeniyle azalan görme veya körlük
  • Böbrek hastalığı
  • Sinir hasarı
  • Ayaklarda damar tıkanıklığı
  • Kangren nedeniyle bacak ampütasyonu

Düşük kan şekeri nedir?

Kan şekerinin düşmesi hipoglisemi olarak adlandırılır. Kan şekeri 72 mg/dL’nin altına düştüğünde hipoglisemi gelişmiştir.

Yüksek kan şekeri uzun vadede tehlikelidir, ancak düşük kan şekeri düzeyleri de sağlığınızı etkileyebilir.

Kan şekeri düştüğünde hangi belirtiler görülür?

Daha önce kan şekeriniz siz farkına varmadan düşmüş olabilir. İlaç kullanan diyabetlilerin düşük kan şekerinin işaret ve belirtilerini tanıması gerekir. Bunlar:

  • Titreme veya zayıflık hissi
  • Terleme, üşüme ve yapış yapış hissetme
  • Kafa karışıklığı
  • Baş ağrısı
  • Nabız artışı
  • Sersemlik veya baş dönmesi
  • Sinirlilik, kaygı veya alınganlık
  • Bulanık görme veya görme bozukluğu

Düşük kan şekeri tehlikeli olabilir. Kan şekeriniz düştüğünde ne yapmanız gerektiğini bilmeniz gerekir.

Kan şekeri neden düşer?

Aşağıdaki durumlar dahil olmak üzere birçok nedenle kan şekeriniz düşebilir:

  • plansız egzersiz yapma
  • bir öğünü veya atıştırmalığı kaçırma veya geciktirme
  • çok fazla insülin veya insülin salgısını artıran ilaç alma (sulfonilüreler ve glinidler insülin salgısını artırır)
  • yanında yemek yemeden sadece alkol tüketme
  • stresli durumlar

Kan şekeri düştüğünde ne yapmalı?

Bilimsel çalışmalar insülin kullanan tip 2 diyabetli kişilerin bir yılda ortalama 23 kez, hafif veya orta şiddette düşük kan şekeri atağı yani hipoglisemi yaşadığını göstermektedir.

Düşük kan şekerinin etkileri herkes için farklı olabilir ve yaşanan hipogliseminin belirtileri hafif olabileceği gibi şiddetli de seyredebilir.

Kan şekeri sık sık düşerse, kişi zamanla kan şekeri düşse bile belirtileri hissetmez ve hipoglisemiye girdiğini fark etmez. Bu durum hipogliseminin tespit edilmesini ve önlem alınmasını zorlaştırır.

Kan şekeriniz düşüyorsa bu konuyu doktorunuzla görüşmeniz gerekir. Bazen, meyve suyu içmek veya ağzınıza 3 tane şeker atmak ya da doktorunuzun önerdiği 3 veya 4 şeker tabletini kullanmak hızlı rahatlama sağlayabilir. Kan şekeriniz düşüyorsa, doktorunuz o sırada ne yapmanız gerektiği konusunda yol gösterir ve hipoglisemi riskinin azaltılması için ilaçlarınızın dozunu ayarlayabilir.

TR21DI00055

Referanslar
  1. Türk Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği Diyabetes Mellitus ve Komplikasyonlarını Tanı, Tedavi ve İzlem Kılavuzu, 2020
  2. Khunti K, Alsifri S, Aronson R, et al. Diabetes Obes Metab. 2016;18:907‐915

İlgili makaleler