Go to the page content

Kan şekeriniz yükseliyor mu? Öğün zamanı yaşanan zorluklar ve hiperglisemi

COVID-19 nedeniyle karantina altında yaşama deneyimi hepimiz için yeni ve farklı zorluklar yarattı. Karantina döneminde çalışmaya nasıl eskisi gibi devam edebilirim? Çocuklarıma nasıl bakacağım ve evden derslerini takip etmelerini nasıl sağlayacağım? Fiziksel ve zihinsel sağlığımı korumak için ne yapabilirim? Bunlar, hepimizin cevap aradığı sorulardan sadece bir kısmı. Çünkü bunların günlük hayatımız üzerindeki etkisi çok büyük.

Hatta bu konular özellikle diyabet gibi her zaman dikkatli takip ve yönetim gerektiren kronik hastalıklar için daha da önemli ve belirgindir. Yeme ve egzersiz alışkanlıklarının değişmesi, düzenli tıbbi desteğe erişimde azalma ve mevcut durumun stresiyle başa çıkmaya çalışmak, diyabeti eskisi gibi yönetmenizi engelleyebilir. Yanlış besinler yemek, her zamanki kadar egzersiz yapamamak veya ilacınızın bir dozunu unutmak hiperglisemi olarak da bilinen kan şekerinin yükselmesi riskini artırabilir.

Bu makalede, hipergliseminin belirtilerini anlamanıza yardımcı olacak bilgilerin yanı sıra, kan şekerinizin ideal aralığın üzerine çıkmasını nasıl önleyebileceğinize dair bazı öneriler de yer almaktadır. 

Hipergliseminin tespiti – en sık görülen belirtiler

Hiperglisemide en sık görülen belirtiler şunlardır:

  • yorgunluk ve uyuşukluk
  • normalden daha sık idrara çıkma
  • çok susama
  • bulanık görme
  • baş ağrısı

Kan şekeri düzeyleriniz yüksek olduğunda bu belirtilerden bir veya daha fazlasını yaşayabilirsiniz veya yakınlarınız normal halinizden farklı göründüğünüzü söyleyebilir. 

“Arkadaşlarımın gerçekten çok yardımı oldu. Genellikle onlarla nasıl konuştuğuma veya bir konu hakkında karar verme şeklime bakarak kan şekerimin yüksek veya düşük olduğu zamanları anlayabiliyorlar.”

- Jack hiperglisemi tecrübelerini paylaşıyor

Hiperglisemi belirtilerinin gelişmesi birkaç gün veya hafta sürebilirken bazı kişiler, özellikle daha uzun süredir diyabeti olan kişiler, yüksek kan şekeri düzeylerine rağmen herhangi bir belirti göstermeyebilir.

Çok yüksek kan şekeri düzeyleri ciddi komplikasyonlara yol açabileceğinden kan şekerinizi evde düzenli olarak kontrol etmeniz çok önemlidir. Doktorunuz evde kan şekerinizi ne sıklıkla ölçmeniz gerektiğini size söyleyecektir.

Hiperglisemi riski nasıl azaltılır?

Günü planlamak ve bu plana sadık kalmak, pandeminin getirdiği bu yeni koşullara uyum sağlamanıza yardımcı olabilir. Kısıtlamalar nedeniyle yemeklerinizin çoğunu evde hazırlıyorsanız, yemek zamanlarınızı ve ihtiyacınız olabilecek insülin miktarını daha kolay düzenleyebilirsiniz.

Gününüzü planlayıp öğün saatlerinizi, kan şekeri ölçümü ve insülin uygulama zamanlarınızı belirleyerek, ideal kan şekeri aralığınızda daha uzun süre kalabilir ve hiperglisemi yaşama riskinizi azaltabilirsiniz.

Dışarıya çıkamıyorsanız evde egzersiz yapmaya çalışın; günde 10 dakika fiziksel aktivite bile fiziksel ve zihinsel sağlığınız için faydalı olacaktır. İnternette kendinize uygun egzersiz videoları bulabilirsiniz. Daha fazla fikir edinmek için “Egzersiz ve tip 2 diyabet” makalesine de bakabilirsiniz.

Stresli zamanlarla başa çıkmak

Uzun süreli duygusal stres dönemleri de kan şekeri düzeylerini etkileyebilir. Kendinizi stresli hissediyorsanız, vücudunuz kortizol ve adrenalin gibi stres hormonları salgılar. Bu hormonlar, insülinin kan şekerini uygun şekilde düzenlemesini zorlaştırır ve kan şekeriniz yükselebilir.

Bu nedenle, sevdiğiniz veya rahatlamanıza yardımcı olan okuma, meditasyon, yoga veya belki de çizim ve boyama gibi yaratıcı bir şeyle uğraşarak stres seviyenizi bu zorlu dönemde yönetmeye çalışmanız önerilir. Evcil hayvanlarla zaman geçirmek de her türlü endişe ve stresi hafifletebilir.

Stres ve duygularla başa çıkma konusunda bazı yararlı makalelere ve eğer kısıtlamaların zihinsel sağlığınızı etkilediğini düşünüyorsanız Dr. Frank Snoek ile yapılan bu görüşmeye bakabilirsiniz.

Hiperglisemi gelişirse ne yapmalı?

Kendinizi iyi hissetmezseniz veya hipergliseminin tipik belirtilerinden bazılarını fark ederseniz önce kan şekeri düzeylerinizi kontrol edin. Kan şekeri düzeyleriniz çok yüksekse ilaçlarınızın buna göre ayarlanması için doktorunuza danışmanız gerekecektir.

Hipergliseminin birçok olası nedeni vardır:

  • İnsülin veya diğer diyabet ilaçlarının dozunun yeterli olmaması veya atlanması
  • Normal beslenme planınına göre daha fazla karbonhidrat tüketmek
  • Duygusal olarak kendini stresli hissetmek
  • Enfeksiyon veya yaralanma nedeniyle kendini iyi hissetmemek

Sık sık yüksek kan şekeri düzeyleri yaşıyorsanız şunları da akılda tutmakta fayda var:

  • Kan şekerinizi her zamankinden daha sık, özellikle yemeklerden önce ve sonra kontrol edin.
  • Kan şekeri sonuçlarınızın seyrine bakarak değerlerinizdeki iniş-çıkışlara neyin yol açmış olabileceğini anlamaya çalışın.

Kan şekerinizi nasıl takip edeceğiniz ve vücudunuzun gıda, egzersiz ve ilaçlara verdiği yanıtı nasıl izleyeceğiniz konusunda daha fazla bilgi edinin.

Kan şekeri düzeylerinizi kontrol etmekte zorluk yaşıyorsanız ve bunlar düzenli olarak çok yüksek seyrediyorsa doktorunuzla görüşmeniz önemlidir. Size bazı tavsiyeler verebilir veya tedavinizi düzenlemesi gerekebilir.

Bu sayfadaki bilgiler genel hastalık farkındalığı sağlamaya yöneliktir ve tıbbi tavsiye amacı taşımamaktadır. COVID-19 belirtileri yaşarsanız veya sorularınız, şüpheleriniz veya endişeleriniz varsa doktorunuzla iletişime geçmelisiniz. Her zaman sağlık otoritelerinin tavsiyelerini takip edin.

TR21DI00105

İlgili makaleler